Między nadmiarem a niedoborem

20 czerwca 1833 r. Chopin, powiadomił Ferdinanda Hillera o wynajęciu apartamentu, w którym wcześniej mieszkał doktor Herman Franck: „Zajmuję teraz mieszkanie – wyjechał do Londynu i Berlina. Czuję się doskonale w tych ścianach, gdzieśmy się tak często spotykali”. Franck, niezwykle muzykalny niemiecki przyrodnik, przyjaźnił się z wieloma wybitnymi artystami, wśród nich z Chopinem, Lisztem, Wagnerem, Hillerem, Mendelssohnem. Chopin miał wyjątkowe wyczucie znaczenia wystroju wnętrza, mając przekonanie, że mieszkanie kształtuje osobowość człowieka, „modeluje jego duszę poprzez myśli, jakie narzuca mu wnętrze”. „Daleki od otaczania się oszałamiającym przepychem – pisał Liszt –  umiał zachować w tej dziedzinie, podobnie jak w stroju, granicę między nadmiarem a niedoborem, instynktowną linię comme il faut, wymagań dobrego tonu”. (md)