Po co pisać o Chopinie?

22 kwietnia 1836 r. na łamach „Neue Zeitschrift für Music” ukazała się recenzja obu koncertów fortepianowych Chopina. Jej autorem był Robert Schumann, władający dość przenikliwym, a przy tym ostrym piórem. W artykule zawarł wiele ciekawych myśli dotyczących nie tylko chopinowskich koncertów. Rozprawił się ze zjawiskiem krytyki i roli „gazetowych pismaków”: „Pocieszne, gazetowi pismacy uroili sobie, że dla artystów są Panem Bogiem, a ci przecież mogą puścić ich z torbami. Precz z gazetami! Gdyby krytyka zdołała się podnieść, to przecież zawsze jest tylko marnym nawozem dla przyszłych dzieł; ale słońce dość rodzi i bez niego. Jeszcze raz, po co pisać o Chopinie? Dlaczego zmuszać czytelników do nudy? Dlaczego nie czerpać z pierwszej ręki, nie grać samemu, nie pisać, nie komponować samemu? Po raz ostatni, precz z gazetami muzycznymi, specjalnymi i innymi!” (md)